Utenti:Sarvaturi/Elencu cumparativu

Da Wikizziunariu, lu dizziunariu a cuntinutu lìbbiru.
Jump to navigation Jump to search

Elencu cumparativu di li 4 parrati principali di lu gruppu sicilianu (ISO 639-3: scn)

Sicilianu, Calabbrisi centru-miridiunali, Salentinu, Cilintanu miridiunali

Ngrisi Sicilianu uccidintali (Palermu-Tràpani) Sicilianu centru-uccidintali (Girgenti) Sicilianu mitafunèticu cintrali (Enna-Caltanissetta) Sicilianu mitafunèticu sudurientali (Rausa-Sarausa) Sicilianu nun nitafunèticu urientali (Catania) Sicilianu nordurientali (Missina) Calabbrisi centru-miridiunali Salentinu Cilintanu miridiunali
1 I ji, jini, ija, jia, jee, eu, jiu, iu ia [[]] eu, iu jèu, jòu, ièu è ()
2 you
(singular)
tu tu tu [[]] tu tu tu tie tu
3 he iddhu iddhu iddhu [[]] iddhu iddhu iddhu, iju, iru iddhu iddu (hiddu)
4 we nuàutri nu nuatri [[]] nuatri nui nui nui nui
5 you
(plural)
vuàutri vu vuatri [[]] vuàutri vui vui vui, ui vui
6 they iddhi iddhi iddhi [[]] iddhi iddhi iddhi, iji, iri iddhi iddi
7 this chistu chistu chistu [[]] chistu chistu chistu quistu chistu, quistu
8 that chiddhu chiddhu chiddhu [[]] chiddhu chiddhu chiddhu, chiju, chiru quiddhu chiddu, quiru
9 here ccà ccà, ccani ccà, ccani [[]] ccà ccà ccà, ccana acquài quà
10 there ddhà ddhà, ddhani ddhà, ddhani [[]] ddhà, ddhocu, ddhà ddhà, , , ddhocu, jocu, rocu, ddhana, jana, rana addhài ddà
11 who cu' cu' cu [[]] cui, cu cui cui cine chi
12 what chi chi chi [[]] chi chi chi ce [[]]
13 where unni unni dunni [[]] unni unni duva, undi addù, addùnca addò, ddò
14 when quannu quannu quannu [[]] quannu quannu quandu quannu quannu, quanna
15 how comu comu comi, cùomu [[]] [[]] comu comu comu [[]]
16 not 'un nun, 'un un [[]] [[]] no(n) on nu(n) nun, nu
17 all tuttu tuttu tuttu [[]] [[]] tuttu tuttu tuttu tuttu
18 many assai assà assai [[]] [[]] assai assai muti [[]]
19 some quarchi, cocchi corchi, quarchi cocchi [[]] [[]] cocchi quarchi quarche [[]]
20 few picca picca picca [[]] [[]] picca pocu picca, picchi pocu
21 other àutru atru, àutru, àvutru, artru atru [[]] [[]] àutru àutru, atru, àvutru, artru àutru, addhu àutu
22 one unu unu, gunu unu [[]] [[]] unu unu unu unu
23 two dui du' dui [[]] [[]] dui du', dui doi [[]]
24 three tri tri, trini tri [[]] [[]] tri tri tre(te) tri
25 four quattru quattru quattru [[]] [[]] quattru quattru quattru [[]]
26 five cincu cincu cincu [[]] [[]] cincu cincu cincu [[]]
27 big 'ranni rranni ranni [[]] [[]] ranni randa granne [[]]
28 long longu longu m. lùongu, f. longa [[]] [[]] longu longu longu [[]]
29 wide largu [[]] largu [[]] [[]] laggu laggu largu, latu [[]]
30 thick ncuttu [[]] ncuttu [[]] [[]] rossu russu ncuttu [[]]
31 heavy pisanti [[]] pisanti [[]] [[]] pisanti pisanta pisante, craùsu [[]]
32 small nicu pìcciulu nicu [[]] [[]] picciriddhu pìcciulu piccinnu zicu
33 short curtu curtu curtu [[]] [[]] cuttu cuttu curtu [[]]
34 narrow strittu [[]] strittu [[]] [[]] strittu strittu strittu [[]]
35 thin siccu magru, màghiru, suttili siccu [[]] [[]] siccu siccu, magru finu, mazzu [[]]
36 woman fìmmina fìmmina fìmmina [[]] [[]] fìmmina fìmmana fìmmina fìmmina
37 man
(adult male)
cristianu [[]] chistianu [[]] [[]] cristianu cristianu cristianu [[]]
38 man
(human being)
omu, pl. òmini [[]] ùomu, pl. ùomini [[]] [[]] omu omu, pl. òmini omu, pl. òmmini omminu, pl. uòmmini
39 child
(a youth)
addhevu [[]] carusìeddhu [[]] [[]] addheu ciòmu, pl. ciòma, picciulìddhu vagnone, streu, piccìnnu, carusièddhu, criaturu
40 wife mugghieri muglieri, mugliari mujjeri [[]] [[]] mugghieri mugghiera mujere muglieru
41 husband maritu [[]] maritu [[]] [[]] maritu maritu maritu [[]]
42 mother matri matri matri [[]] [[]] matri mamma matre, gnura, mamma, mana [[]]
43 father patri patri, tata patri [[]] [[]] patri patra sira attànu
44 animal armali armali, vèstia, bestia armali [[]] [[]] animali animala, 'nimala, bestia animale, vèstia [[]]
45 fish pisci pisci pisci [[]] [[]] pisci piscia pisce [[]]
46 bird aceddhu aceddhu, anceddhu, oceddhu acìeddhu [[]] [[]] aceddhu oceddhu aceddhu [[]]
47 dog cani cuani cani [[]] [[]] cani cana cane [[]]
48 louse [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] chiattiddhu, pitucchiu [[]]
49 snake uìsina vìspara vìsina [[]] [[]] [[]] serpa serpe, serpente [[]]
50 worm vermi [[]] vermi, pl. vìermi [[]] [[]] [[]] verma verme [[]]
51 tree àrvulu àrbulu, àrvulu àrvulu [[]] [[]] [[]] àrvuru àrvulu [[]]
52 forest voscu, pl. vòscura selva vùoscu, pl. vùoschira [[]] [[]] [[]] foresta voscu [[]]
53 stick
(of wood)
[[]] vastuni vastuni, pl. vastuna [[]] [[]] [[]] vastuna, pl. vastuni mazza [[]]
54 fruit [[]] fruttu fruttu [[]] [[]] [[]] fruttu, frutta fruttu [[]]
55 seed simenza sumenza, simenza simenza [[]] [[]] [[]] simenza simente, criddhu, cranièddhu [[]]
56 leaf pàmpina pàmpina pàmpina [[]] [[]] [[]] pàmpina pàmpana, fugghiazza [[]]
57 root ràdica ràdici ràdici, rràrica [[]] [[]] [[]] ràdici ràtica, derricata, raticata [[]]
58 bark
(of tree)
scorza [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] scorza scorza [[]]
59 flower sciuri hiuri çiuri, pl. çiura [[]] [[]] [[]] fhiura fiuru [[]]
60 grass erva erba erva [[]] [[]] [[]] erba erva [[]]
61 rope corda corda corda [[]] [[]] [[]] corda nzartu, corda [[]]
62 skin
(of a person)
peddhi peddhi peddhi, pl. pìeddhi [[]] [[]] [[]] pella peddhe [[]]
63 meat
(as in flesh)
carni [[]] carni [[]] [[]] [[]] carna carne [[]]
64 blood sangu sangu sangu [[]] [[]] [[]] sangu sangu [[]]
65 bone ossu, pl. ossa [[]] ùossu, pl. ossa [[]] [[]] [[]] ossu, pl. ossa ossu, pl. osse [[]]
66 fat
(noun)
[[]] sajimi [[]] [[]] [[]] [[]] grassu, sivu crassu, chiattu [[]]
67 egg ovu, pl. ova ovu ùovu, pl. ova [[]] [[]] [[]] ovu, pl. ova òu, èu [[]]
68 horn cornu, pl. corna cornu, cuòrnu, pl. corna cùornu, pl. corna [[]] [[]] [[]] cornu, pl. corna cornu [[]]
69 tail cuda cuda cura [[]] [[]] [[]] cuda cuta [[]]
70 feather
(rather not down)
pinna pinna, piuma pinna [[]] [[]] [[]] pinna pinna pinna
71 hair capiddhu, pl. capiddhi [[]] capiddhu, pl. capiddhi [[]] [[]] [[]] capiddhu, pl. capiddhi capiddhu, pilu [[]]
72 head testa testa testa [[]] [[]] [[]] testa capu, càpura [[]]
73 ear aricchiu aricchiu, auricchiu, guricchiu, oricchiu aricchï [[]] [[]] [[]] rìcchia, pl. rìcchi rìcchia [[]]
74 eye occhiu occhiu, uòcchiu, occiu ùocchiu, pl. ùocchï [[]] [[]] [[]] occhiu ècchiu, òcchiu occhiu
75 nose nasca nasu nasca, nasu [[]] [[]] [[]] nasca, nasu nasca, nasu [[]]
76 mouth vucca vucca ucca [[]] [[]] [[]] vucca ucca, vucca vocca
77 tooth
(rather not molar)
denti [[]] denti, pl. dìenti [[]] [[]] [[]] denta dente [[]]
78 tongue lingua lingua lingua [[]] [[]] [[]] lingua lingua, ulenga [[]]
79 fingernail ugnu, pl. ugna [[]] ugna [[]] [[]] [[]] ugna ugna ugna
80 foot pedi pedi peri, pl. pìeri [[]] [[]] [[]] pedi pede peru
81 leg 'amma gamma, jamma amma [[]] [[]] [[]] gamba anca, jamma gamma
82 knee dinocchiu, pl. dinocchia gunocchiu, dinocchiu, pl. gunocchia, dinocchia dinùocchiu, pl. dinocchia [[]] [[]] [[]] dinocchiu, pl. dinocchia scinùcchiu, pl. scinùcchia [[]]
83 hand manu, pl. manu manu, pl. manu manu, pl. manu [[]] [[]] [[]] manu, pl. mani manu, pl. manu manu
84 wing ala ala ala [[]] [[]] [[]] ala ala, sceddha [[]]
85 belly panza viddhicu panza [[]] [[]] [[]] panza, viddhicu panza, ventre [[]]
86 guts vudeddha vudeddhu [[]] [[]] [[]] [[]] vudeddha [[]] [[]]
87 neck coddhu coddhu, cuòddhu cùoddhu [[]] [[]] [[]] coddhu coddhu, cannali [[]]
88 back schinu [[]] munta [[]] [[]] [[]] schiena cutursu, schinu rini
89 breast minna pettu, pièttu mina [[]] [[]] [[]] pettu minna, mustaru [[]]
90 heart cori cori cori [[]] [[]] [[]] cora core coru
91 liver fìcatu fìcatu fìcatu [[]] [[]] [[]] fìcatu fìcatu [[]]
92 to drink bìviri [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] vivìra bìvere, bivire [[]]
93 to eat manciari manzari manciari [[]] [[]] [[]] mangiara manciare [[]]
94 to bite muzzicari [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] muzzicara muzzicare [[]]
95 to suck sucari sucari sucari [[]] [[]] [[]] sucara sucare, rufare [[]]
96 to spit [[]] sputari sputari [[]] [[]] [[]] sputara sputare [[]]
97 to vomit scraccari sbummicari lanzàrisi [[]] [[]] [[]] vumbicara, vombicara, rovesciara vummicare, vumitare [[]]
98 to blow
(as wind)
sciusciari [[]] çiusciari [[]] [[]] [[]] fhiusciara rusciare [[]]
99 to breathe sciatari hiatari suspirari [[]] [[]] [[]] hiatara rispirare [[]]
100 to laugh rìdiri rìdiri rìdiri [[]] rìriri [[]] ridìra rìtere rirè
101 to see vìdiri vidiri vìdiri [[]] vìriri [[]] vidìra vìdere, vitìre virè
102 to hear ntènniri [[]] ntènniri [[]] [[]] [[]] sentìra sintire, ntènnere [[]]
103 to know
(a fact)
sapiri assapiri, sapiri sapiri [[]] [[]] [[]] sapira sapire [[]]
104 to think pinsari pinzari pinzari [[]] [[]] [[]] pinzara pinzare, pensare [[]]
105 to smell
(sense odor)
sèntiri [[]] sèntiri [[]] [[]] [[]] addurara ndurare, osimare [[]]
106 to fear scantàrisi scantari scantàrisi [[]] [[]] [[]] scantàra timire [[]]
107 to sleep dòrmiri dòrmiri dòrmiri [[]] [[]] [[]] dormìra, rafulijara durmire [[]]
108 to live vìviri vìviri campari [[]] [[]] [[]] vivìra, campara campare [[]]
109 to die mòriri [[]] mòriri, muriri [[]] [[]] [[]] morìra murire [[]]
110 to kill ammazzari [[]] ammazzari [[]] [[]] [[]] ammazzara accìdere [[]]
111 to fight sciarriàrisi [[]] sciarriàrisi [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]]
112 to hunt
(transitive)
cacciari cacciari cacciari [[]] [[]] [[]] cacciara cacciare [[]]
113 to hit [[]] bàttiri bàttiri [[]] [[]] [[]] vattìra ziccare, mbistire, dare nu corpu [[]]
114 to cut tagghiari [[]] tajjari [[]] [[]] [[]] tagghiara tajare, furfecare [[]]
115 to split spàrtiri, siparari [[]] spàrtiri [[]] [[]] [[]] spartìra scucchiare, spàrtere [[]]
116 to stab
(or stick)
[[]] [[]] cutiddhiari [[]] [[]] [[]] [[]] mpizzare nu curtieddhu [[]]
117 to scratch
(an itch)
[[]] 'rattari manciari [[]] [[]] [[]] grattara crattare [[]]
118 to dig [[]] [[]] scavari [[]] [[]] [[]] scavara [[]] [[]]
119 to swim natari natari natari [[]] [[]] [[]] natara natare [[]]
120 to fly vulari [[]] vulari [[]] [[]] [[]] vulara vulare [[]]
121 to walk caminari [[]] caminari [[]] [[]] [[]] caminara, tacchiara camenare [[]]
122 to come vèniri viniri vèniri, viniri [[]] [[]] [[]] venira venire, vinire [[]]
123 to lie
(as on one's side)
curcàrisi curcari, curcuàri, pusari curcàrisi [[]] [[]] [[]] curcara curcare curcà, curcassi
124 to sit assittàrisi [[]] assittàrisi [[]] [[]] [[]] assettàra] ssittare [[]]
125 to stand stari addritta [[]] stari addritta [[]] [[]] [[]] stara tisu, stara drittu stare tisu, stare rittu [[]]
126 to turn
(change direction)
vutari [[]] vutari [[]] [[]] [[]] votara vutare [[]]
127 to fall
(as in drop)
calari [[]] calari [[]] [[]] [[]] calara, tumbara catire, ntummare [[]]
128 to give dari dari dari [[]] [[]] [[]] dara, dunara dare, dunare [[]]
129 to hold
(in one's hand)
tèniri [[]] tèniri [[]] [[]] [[]] tenira tenire, tinire [[]]
130 to squeeze strìnciri strìnciri strìnciri [[]] [[]] [[]] stringira spràngere, cazzare [[]]
131 to rub [[]] [[]] stricari [[]] [[]] [[]] stricara stricare, striculare, friculare [[]]
132 to wash lavari lavari lavari [[]] [[]] [[]] lavara lavare [[]]
133 to wipe stuiari [[]] stuiari [[]] [[]] [[]] stuiara friculare [[]]
134 to pull tirari [[]] tirari [[]] [[]] [[]] tirara tirare [[]]
135 to push ammuttari primiri ammuttari [[]] [[]] [[]] spingira, mbuttara spìngere, spingire [[]]
136 to throw lanzari tirari, jittari ittari [[]] [[]] [[]] jettara, juntara minare, jatecare, jentulisciare, scettare, lanzare [[]]
137 to tie [[]] ligari liari, icari [[]] [[]] [[]] ligara liare, mbalzare [[]]
138 to sew cùsiri [[]] cùsiri [[]] [[]] [[]] cusira cùsere, cusire [[]]
139 to count cuntari cuntari cuntari [[]] [[]] [[]] cuntara cuntare [[]]
140 to say diri [[]] diri [[]] [[]] [[]] dira dicire [[]]
141 to sing cantari cantari cantari [[]] [[]] [[]] cantara cantare [[]]
142 to play jucari jucari jucari [[]] [[]] [[]] jucara sciucare [[]]
143 to float [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] calleggiare, nsummare [[]]
144 to flow [[]] [[]] scùrriri [[]] [[]] [[]] scurrira scùrrere [[]]
145 to freeze [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] chitrare, scelare [[]]
146 to swell unciari gunchiari, vunciari unchiari [[]] [[]] [[]] [[]] unchiare [[]]
147 sun suli [[]] suli [[]] [[]] [[]] sula sule suli, solu
148 moon luna luna luna [[]] [[]] [[]] luna luna [[]]
149 star stiddha astru, stiddha stiddha [[]] [[]] [[]] stella stiddha [[]]
150 water acqua acqua acqua [[]] [[]] [[]] acqua acqua acqua
151 to rain chiòviri chiòviri, ciòviri chiòviri [[]] [[]] [[]] chiovira chiòere [[]]
152 river sciumi hiumi çiumi, pl. çiùmira [[]] [[]] [[]] fhiuma fiume iumu
153 lake lacu lagu [[]] [[]] [[]] [[]] lacu, lagu lacu [[]]
154 sea
(as in ocean)
mari mari mari [[]] [[]] [[]] mara mare [[]]
155 salt sali sali sali [[]] [[]] [[]] sala sale [[]]
156 stone petra petra petra [[]] [[]] [[]] petra petra [[]]
157 sand rina rina rina [[]] [[]] [[]] [[]] rena [[]]
158 dust pùrviri prùvuli, pùrguli [[]] [[]] [[]] [[]] pùrvara, purvarata purve, pruma, pùrgula, prule [[]]
159 earth
(as in soil)
terra terra terra [[]] [[]] [[]] [terra|terra]] terra [[]]
160 cloud [[]] nèula, nièvula, nùgula, nùvula nejja [[]] [[]] [[]] [[]] nubbe, nùula nùvulu
161 fog negghia neglia nejja [[]] [[]] [[]] [[]] nija [[]]
162 sky celu celu cìelu [[]] [[]] [[]] [[]] celu cielu
163 wind
(as in breeze)
ventu, sciroccu sciloccu, sciroccu, libecciu, ventu, vièntu vìentu, pl. vìentira [[]] [[]] [[]] [[]] ièntu vìentu
164 snow nivi nivi nivi [[]] [[]] [[]] [[]] nive [[]]
165 ice jazzu ggelu jjacciu [[]] [[]] [[]] [[]] jacciu, chitru, citru [[]]
166 smoke fumu fumu fumu [[]] [[]] [[]] [[]] fumu [[]]
167 fire focu focu fùocu, pl. fùochira [[]] [[]] [[]] [[]] focu [[]]
168 ashes cìnniri cìnniri cìnniri [[]] [[]] [[]] [[]] cìnnere [[]]
169 to burn
(intransitive)
abbruciari [[]] abbruciari [[]] [[]] [[]] [[]] abbrusciare, àrdere [[]]
170 road strata strata strata [[]] [[]] [[]] [[]] strata [[]]
171 mountain muntagna munti muntagna, munti [[]] [[]] [[]] [[]] muntagna [[]]
172 red russu rrussu russu [[]] [[]] [[]] [[]] russu russu
173 green virdi virdi virdi [[]] [[]] [[]] [[]] verde [[]]
174 yellow giarnu ggiallu, giarnu ggiallu [[]] [[]] [[]] [[]] giallu, sciàlenu [[]]
175 white jancu biancu, jancu biancu, vrancu [[]] [[]] [[]] [[]] jancu [[]]
176 black nìvuru nìguru, nìuru nìviru [[]] [[]] [[]] [[]] nìvuru, nìuru [[]]
177 night nuttata nnotti notti [[]] [[]] [[]] [[]] notte [[]]
178 day
(daytime)
jurnata jornu, juòrnu, pl. jorna iùornu, pl. iorna; iurnata [[]] [[]] [[]] [[]] dia, giurnu, sciurnata jurnu (iurnu), jurnata
179 year annata annu annu [[]] [[]] [[]] [[]] annu annata
180 warm
(as in weather)
callu càidu, cardu, caudu, càvudu, callu càviru [[]] [[]] [[]] [[]] càutu, caddhu, cotu [[]]
181 cold
(as in weather)
friddu friddu friddu [[]] [[]] [[]] [[]] friddu [[]]
182 full chinu [[]] chïnu [[]] [[]] [[]] [[]] chinu [[]]
183 new novu novu m. nùovu, f. nova [[]] [[]] [[]] [[]] novu, nòu [[]]
184 old vecchiu vecchiu, vecciu m. vìecchiu, f. vecchia [[]] [[]] [[]] [[]] vecchiu vecchiu
185 good bonu bbonu, bbuònu m. bùonu, f. bona [[]] [[]] [[]] [[]] bonu [[]]
186 bad mali [[]] mali, tintu [[]] [[]] [[]] [[]] fiaccu, malu, tristu [[]]
187 rotten
(as, a log)
[[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] fràcitu [[]]
188 dirty cajordu [[]] m. lùordu, f. lorda [[]] [[]] [[]] [[]] suzzu, mmucatu [[]]
189 straight drittu rettu [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] dirittu, rittu [[]]
190 round rutunnu [[]] tunnu, rutunnu [[]] [[]] [[]] [[]] tunnu [[]]
191 sharp
(as a knife)
[[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] mulatu [[]]
192 dull
(as a knife)
[[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]]
193 smooth [[]] chianu, chiattu chianu [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]]
194 wet vagnatu [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] muddhatu, suppu, vagnatu [[]]
195 dry
(adjective)
siccu [[]] siccu [[]] [[]] [[]] [[]] siccu [[]]
196 right
(correct)
justu giustu ggiustu [[]] [[]] [[]] [[]] justu [[]]
197 near appressu 'ncostu vicinu [[]] [[]] [[]] [[]] cùcchiu, icinu vicinu
198 far arrassu luntanu luntanu [[]] [[]] [[]] [[]] largu, luntanu, arrassu [[]]
199 right
(side)
drittu [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] dirìttu [[]]
200 left
(side)
mancu [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] [[]] mancinu [[]]
201 at a a, ada a [[]] [[]] [[]] [[]] a a
202 in in nni n, nni [[]] [[]] [[]] [[]] intra, an inta (hinta)
203 with
(accompanying)
cu cu cu [[]] [[]] [[]] [[]] cu [[]]
204 and e [[]] e [[]] [[]] [[]] [[]] e e
205 if si si, siddhu, seddhu si, siddhu [[]] [[]] [[]] [[]] ci si
206 because picchì pirchì pirchì [[]] [[]] [[]] [[]] percè ca, co
207 name nomu nnomu nnomi [[]] [[]] [[]] [[]] nume [[]]